5e zondag van de Veertigdagentijd

De lente is in aantocht, het is aan alles te zien. De natuur ontwaakt, de zon doet beter zijn best en mensen worden toch ook iets vrolijker. Het leven wordt er iets mooier van. Die ervaring voelt niet iedereen. Als je door moeilijke momenten gaat, door een verlieservaring of omdat het leven gewoon even naar is, dan kan de zon nog zo zijn best doen maar dan ligt het verdriet er als een mist overheen. Het leven verloopt dan langzamer, trager. Op die momenten kunnen we ook ervaren dat God afweziger lijkt. Alsof de verbinding doorbroken is en we er alleen voor staan. Dat kan een gevoel van verlatenheid met zich meebrengen.

We gaan allemaal op een eigen manier met deze emoties om. Sommigen begraven zich in hun werk of trekken zich terug onder de dekens. Anderen lezen alles wat los en vast zit, om maar iets van grip te krijgen. Weer anderen gaan het uit de weg en zien het pas onder ogen als het echt niet anders kan. In het evangelie ontmoeten we vandaag Martha en Maria. Zij worden onderuitgehaald door het verlies van hun broer Lazarus en gaan ieder op hun eigen manier met dit verdriet om. Als Jezus naar hen toekomt, gaat Martha erop af. Ze komt in beweging en zoekt Hem op, ze kan niet thuis blijven zitten. Maria laat een andere beweging zien. Zij blijft juist nog even thuis en zoekt de stilte, wellicht om alles een plek te kunnen geven. Het een is niet beter dan het ander. Je gaat de weg die voor jou goed is. Het troostrijke is dat Jezus bij beide wegen aansluit. Hij is er voor allebei. Hij is er voor ons allemaal.

Christus blijft niet op afstand staan, maar komt naar ons toe. Weliswaar niet altijd op de manier die wij verwachten en zeker niet op het moment dat wij voor ogen hebben. Hij komt het verdriet binnen en staat naast ons. Hij houdt het met ons uit in de verlatenheid. Hij blijft bij ons.

De zussen ervaren dat begrijpelijkerwijs nog niet zo. Los van elkaar komen ze bij de Heer uit en daar klinken dezelfde woorden: “Als U hier was geweest, dan was onze broer niet gestorven.” Het is een verwijt, maar ook een roep uit pijn. Ze delen hun verdriet en hun teleurstelling met Jezus. En Hij geeft daar ruimte aan. Boosheid en onbegrip mogen er zijn, ook richting God. Soms voelen mensen zich daar schuldig over, maar juist in een liefdevolle relatie mag alles gezegd worden. De psalmen laten dat ook zien. Met God kunnen we alles delen. Tegelijk is het niet eenvoudig om te verstaan wat Hij doet en zegt. In het evangelie van Johannes worden de daden van Jezus tekenen genoemd. Geen losse wonderen, maar gebeurtenissen die iets laten zien van wie Hij is. Door het evangelie heen zien we hoe Hij leven brengt waar het ontbreekt, mensen opricht en in beweging zet, licht geeft aan wie niet kan zien. En uiteindelijk, hier bij Lazarus, wordt zichtbaar dat het leven zelfs sterker is dan de dood. Die tekenen worden niet altijd herkend. Mensen kijken, maar begrijpen niet wat er gebeurt. Het vraagt om geloof.

Daarmee is gelovig-zijn geen snelle oplossing voor onze moeilijke momenten. Het leven is soms knap ingewikkeld, oneerlijk en pijnlijk. Ook al hebben we nog zo groot geloof, lijden blijft de realiteit van het leven. Daarbij mogen we troost ervaren dat Jezus dit met ons deelt. In het Evangelie lezen we hoe Hij huilt. Hij is diep bewogen. God deelt onze pijn.

Met dit laatste teken laat Jezus zien wat er nog komen gaat. Hij zegt het zelf: “Ik ben de verrijzenis en het leven.” Het is een vooruitwijzing naar Pasen, naar leven dat sterker is dan de dood. Door in Hem te geloven mogen we uitzien naar leven met Hem. Maar dat gebeurt niet zonder ons. Bij het graf van Lazarus zegt Jezus: “Neem de steen weg.” Alsof Hij ons uitnodigt om niet weg te kijken, maar onder ogen te zien wat pijnlijk is en wat vastzit in ons leven. Dat vraagt moed en inzet, het is een weg waar we doorheen moeten. Daarna geeft Jezus de opdracht om Lazarus los te maken van de doeken die hem binden. Ook in ons leven zijn er dingen die ons vasthouden, die maken dat we moeilijk in beweging komen en ons belemmeren om echt te leven. De weg van het geloof betekent niet dat alles vanzelf verandert. Het is geen gemakkelijke oplossing. Maar we hoeven die weg niet alleen te gaan. Jezus staat naast ons. Met Hem kunnen we stap voor stap stenen wegrollen en loskomen van wat ons gevangen houdt. Zo groeit er hoop. Niet groot en luid, maar stil en volhardend. Pasen komt dichterbij. Het laat zien dat er licht kan komen, juist wanneer wij het niet meer zien zitten. Dat is Gods geschenk: Hij geeft ons een lichtend vuur dat nooit meer dooft. Amen.